Latem 2026 roku ratownicy TOPR udzielili pomocy 541 osobom — o 32 proc. więcej niż rok wcześniej. W 156 przypadkach trzeba było użyć śmigłowca, co oznacza wzrost o 79 proc. Ruszyła właśnie kolejna edycja akcji „Bezpieczni i rozważni w Tatrach”, w ramach której 40 tys. egzemplarzy broszury „ABC tatrzańskiego turysty” trafi bezpłatnie do odwiedzających.

Skala ruchu przekłada się na skalę interwencji

W 2025 roku Tatrzański Park Narodowy odnotował ponad 5,2 mln odwiedzin. Przy takiej liczbie osób na szlakach rosną nie tylko statystyki wypadków — tego samego lata doszło w Tatrach do siedmiu zdarzeń śmiertelnych — ale też presja na przyrodę, która te szlaki otacza.

Projekt realizuje od 2018 roku Stowarzyszenie Kulturalno-Oświatowe im. Adolfa Hyły. Materiały dystrybuują bezpłatnie Tatrzański Park Narodowy i Miasto Zakopane. Tegoroczna odsłona przesuwa akcent: obok bezpieczeństwa samego turysty mocniej wybrzmiewa pytanie, co nasza obecność robi z Tatrami. Organizatorzy wskazali trzy obszary.

W Tatrach nie ma koszy na śmieci i nie jest to przeoczenie

Zasada brzmi prosto: zabierz ze szlaku przynajmniej to, co na niego przyniosłeś. Brak koszy w Parku jest decyzją, nie zaniedbaniem — odpadki i ich zapach przyciągają dzikie zwierzęta i zmieniają ich naturalne zachowanie. Osobnym problemem są chusteczki, papier toaletowy i ludzkie odchody zostawiane przy szlakach. Tam, gdzie w Parku nie ma toalet, rozwiązaniem są woreczki higieniczne.

Dzikie zwierzęta nie potrzebują naszego jedzenia

Dokarmianie szkodzi ich zdrowiu i sprawia, że tracą naturalny dystans do człowieka — a zwierzę, które przestało się bać ludzi, prędzej czy później staje się problemem. Nie podchodzimy, nie dotykamy, nie robimy zdjęć z bliska. Obserwacja z dystansu jest jedyną formą kontaktu, która niczego nie psuje.

Skrót nie jest niewinny

Po Tatrzańskim Parku Narodowym poruszamy się wyłącznie po wyznaczonych szlakach. Dzięki temu ruch skupia się w określonych miejscach, a reszta terenu zostaje ostoją dla zwierząt i roślin. Przy milionach odwiedzin nawet pojedyncze zejście ze ścieżki zamienia się w kolejną wydeptaną trasę — a stąd już blisko do zniszczonej roślinności i erozji stoku.

Co znajdziesz w „ABC tatrzańskiego turysty”

Broszura zawiera mapę szlaków wraz z czasami przejść i jest pomyślana przede wszystkim dla osób, które dopiero zaczynają chodzić po górach: ma pomóc przygotować się do wycieczki, bezpiecznie poruszać się po szlakach i zrozumieć zasady obowiązujące w Parku. Nakład 40 tys. egzemplarzy rozchodzi się bezpłatnie przez Tatrzański Park Narodowy i Miasto Zakopane.