18 października 1933 roku Zakopane dostało prawa miejskie. Od kilkunastu lat rocznicę tę obchodzi się nie akademią, lecz festiwalem: kilkudniowym przeglądem tego, co góry zrobiły z ludźmi, którzy pod nimi mieszkają i tworzą.
Festiwal „Inspirowane Górami…” organizowany jest w celu upamiętnienia nadania Zakopanemu praw miejskich i na stałe wpisał się w kalendarz jesiennych imprez kulturalnych Podhala. Pokazuje twórczość w różnych dziedzinach – od malarstwa i fotografii, przez film i literaturę, po muzykę i spotkania z ludźmi gór – której źródłem jest fascynacja Tatrami oraz miastem leżącym u ich podnóża, z jego wyjątkową kulturą i historią.
Patroni festiwalu
Festiwal jest dedykowany Maciejowi Berbece, himalaiście, który w 2013 roku zginął na Broad Peaku, oraz jego żonie, Ewie Dyakowskiej-Berbece. Oboje byli Zakopiańczykami pracującymi i działającymi społecznie w Zakopanem i zaangażowanymi w organizację wcześniejszych edycji Festiwalu. Ogłoszenie patronów odbyło się w 2018 roku w Teatrze im. Witkiewicza.
Czego się spodziewać
Program każdej edycji układany jest wokół innego wątku, ale kilka elementów powtarza się z roku na rok: wystawy w miejskich galeriach i w plenerze, spotkania autorskie i prelekcje ludzi związanych z Tatrami, projekcje filmów górskich, spacery z przewodnikiem po Zakopanem i posiady w Dworcu Tatrzańskim. Wydarzenia rozsiane są po instytucjach kultury całego miasta – od Miejskiej Galerii Sztuki i Stacji Kultura, przez Kino Sokół i Kino Miejsce, po willę Czerwony Dwór.
Festiwal trwa zwykle cztery dni w połowie października, tak by objąć rocznicę nadania praw miejskich.
Najbliższa edycja: 15. Festiwal „Inspirowane Górami…” im. Ewy i Macieja Berbeków – 15–18 października 2026
📍 Zakopane – instytucje kultury w całym mieście
