Już od 6 sierpnia w Tatrzańskim Archiwum Planety Ziemia – centrum edukacji Tatrzańskiego Parku Narodowego przy wylocie Doliny Kościeliskiej – będzie można zobaczyć wyjątkową wystawę czasową poświęconą tkaninie dwuosnowowej. Ta unikatowa technika tkacka, charakterystyczna dla północno-wschodniej Polski, dziś kontynuowana jest przez nieliczne, ale niezwykle utalentowane tkaczki.
W dniu otwarcia, 6 sierpnia 2025 roku, o godzinie 18:00 odbędzie wernisaż, który będzie okazją do spotkania z gośćmi związanymi z kulturą i przyrodą Podlasia:
- Piotr Dombrowski z Biebrzańskiego Parku Narodowego, znawca przyrody, autor książki „Łoś. Opowieści o gapiszonach z krainy Biebrzy” – opowie o związku natury i kultury w dolinie Biebrzy.
- Wojciech Kowalczuk, autor wystawy, etnograf, muzealnik, kierownik Działu Etnografii Podlaskiego Muzeum Kultury Ludowej – przybliży kontekst historyczny i kulturowy tkactwa.
- Karolina Radulska, przedstawicielka młodego pokolenia podlaskich tkaczek, kontynuatorka rodzinnych tradycji – zaprezentuje tkanie na krosnach i zdradzi tajniki tego niezwykłego rękodzieła.
- Marcin Lićwinko z Biebrzańskiego Parku Narodowego, animator kultury regionalnej, śpiewak ludowy – wykona tradycyjne pieśni z Podlasia.
O tkaninie
Tkanina dwuosnowowa to jedno z najciekawszych zjawisk tradycyjnej kultury materialnej w Polsce, znane dziś głównie etnografom i pasjonatom rękodzieła. Jej wyjątkowość polega na wykorzystaniu dwóch osnów i dwóch wątków, dzięki czemu powstaje tkanina o dwóch oddzielnych warstwach, z których jedna strona jest kolorystycznym odwróceniem drugiej. Pozwala to uzyskać dwustronny, często geometryczny lub figuralny wzór – bez użycia szablonu.
Motywy tkane na krosnach niosą nie tylko walory estetyczne, ale również głęboką symbolikę zakorzenioną w krajobrazie i codzienności podlaskiej wsi. Choć kiedyś obecne w wielu wiejskich domach, dziś tkaniny dwuosnowowe powstają dzięki pracy nielicznych rzemieślniczek – z pasją, precyzją i wiernością tradycji.
Współczesne wyroby tworzone są z wełny pochodzącej z Podhala – to właśnie ta symboliczna nić łączy dwa światy: gór i dolin, hal i bagien, przyrody i dziedzictwa kulturowego.
🗓️ 6 sierpnia (środa), godz. 18:00
📍 Tatrzańskie Archiwum Planety Ziemia, przy wylocie Doliny Kościeliskiej
🎟️ Wstęp wolny